Werkt de zelftest nog wel met de omikronvariant?
Die vraag beantwoorden we in coronavraag nummer 267. Het is belangrijk dat ze werken, want het advies is om ze te gebruiken als je bij mensen op bezoek gaat. "Ook als u volledig bent gevaccineerd of al corona heeft gehad, kunt u een zelftest gebruiken", is te lezen op de site van de Rijksoverheid.
Met of zonder klachten
Maar de testen zijn gemaakt in een periode zonder omikronvariant, want die is nog maar kort onder ons zoals je ongetwijfeld weet. Voorheen was de test in ieder geval betrouwbaar, zei epidemioloog Carl Moons van het UMC Utrecht begin december: "Ons grootschalige onderzoek laat zien dat als je klachten hebt, de neuszelftest heel gevoelig en betrouwbaar is, in vergelijking met een PCR-test bij de GGD."
De zin en onzin van de zelftest: is die nou betrouwbaar of niet?
Zelftesten bij mensen zonder klachten zijn minder gevoelig, maar zeker niet waardeloos. Moons: "Met de antigeen neuszelftest wordt in deze groep nog steeds vier van de tien coronagevallen met veel virus in de neus opgespoord."
Onderzoek in laboratorium
Maar bovenstaande had dus betrekking op de delta- en alfavariant. Maar hoe zit het met omikron? Moons brengt voorzichtig goed nieuws: "We horen dat het goed gaat met die zelftesten. De structuren van het virus worden nog steeds herkend." Maar, zegt hij: "Het RIVM doet onderzoek in het laboratorium. Je zou het daar even moeten vragen."
Bellen dus met het RIVM, om uitsluitsel te krijgen over de bevindingen in het lab. En ook daar goed nieuws. Coen Berends is woordvoerder. Hij zegt: "De WHO heeft meerdere laboratoria laten kijken en de antigeentesten lijken ook nog goed te werken met omikron."
Na lab, nu onderzoek in praktijk
Berends vertelt over de zogenoemde bouwstenen van het virus. En dan wordt het technisch: "Het s-eiwit en n-eiwit zijn niet zodanig veranderd bij omikron dat de testen niet meer werken." Mag je weer vergeten. Conclusie: de testen zouden gewoon nog moeten werken.
Of de bevindingen in de laboratoria ook in de praktijk uitkomen, weten we over enkele weken. Moons gaat empirisch onderzoek doen. Onderzoek in de praktijk dus. "Dat is nog nergens gedaan nu. De uitkomsten komen over ongeveer anderhalve maand."